Meer zorg is niet altijd betere zorg

Niet het tekort aan personeel, maar te hoge verwachtingen vormen het belangrijkste probleem in de zorg, zegt scheidend hoogleraar Jan Kremer in Trouw. “Meer zorg is niet altijd betere zorg, integendeel. Meer zorg kan leiden tot overbehandeling en een slechtere kwaliteit van leven”, aldus “, aldus Kremer, die afscheid nam als hoogleraar Zorg en Samenleving bij Radboudumc.

In het huidige piepende en krakende zorgsysteem draait het volgens Kremer te veel om protocollen en het uitvoeren van operaties, behandelingen en interventies. De zorgvraag is enorm en zal door de vergrijzing verder stijgen. Daardoor lopen ook de personeelstekorten verder op. Kremer: “Nog nooit waren er zo veel artsen, verpleegkundigen en andere zorgverleners. In totaal anderhalf miljoen. Dat kan niet blijven groeien.”

Kwart minder operaties

Kremer is pleitbezorger van passende zorg: een andere blik op zorg waarbij er (veel) minder focus ligt op zoveel mogelijk opereren en behandelen. Een van de voorbeelden die hij noemt in Trouw: een oncologisch chirurg besloot in Groningen het standaard intakegesprek met oudere patiënten om te zetten naar een uitgebreid kennismakingsgesprek, dat draait om de mens. “Wie bent u, wat vindt u belangrijk in uw leven? Het leidde tot ruim een kwart minder operaties.”

Niet alles is maakbaar

De zorg moet geen gouden bergen beloven, vindt Kremer. “We zijn allemaal stervelingen die weten dat het leven mooi, maar ook tragisch kan zijn. We groeien, bloeien, worden kwetsbaarder en nemen uiteindelijk afscheid. Dit geldt voor ons allemaal. Als je je daarvoor openstelt, verandert de blik op zorg: niet alles is maakbaar. Natuurlijk moeten we genezen wat we kunnen genezen en voorkomen wat we kunnen voorkomen, maar het erkennen van deze tragiek opent de deur naar eerlijkere en warmere antwoorden. Niet alles kan en moet.”