Hoe zet je robot optimaal in

Jana Holthöwer promoveerde vorig jaar cum laude aan de Rijksuniversiteit Groningen op de interactie tussen mensen en robots. Ze is gespecialiseerd in robots in de gezondheids- en ouderenzorg. “Het inzetten van robots is geen doel op zich maar geboren uit noodzaak”, zegt ze in Dagblad van het Noorden. “De vraag is hoe we ze het meest optimaal voor zieke of kwetsbare mensen kunnen inzetten.”

Robots lenen zich volgens haar bij uitstek voor het verrichten van routinetaken. Er zijn diverse toepassingen, uiteenlopend van robots die functioneren als praatpaal of helpdesk, robots die het eten serveren, de krant voorlezen, een spelletje met mensen spelen of een liedje met hen zingen. “Veel ouderen reageren er heel positief op.”

Aaibaar formaat

De acceptatie van robots heeft deels te maken met hoe ze eruitzien. Op de afdeling waar Holthöwer werkt op de Zernike Campus in Groningen zijn twee robots beschikbaar. Het kleine exemplaar Maatje heeft met een hoogte van ongeveer 35 centimeter het ‘aaibare’ formaat van een huisdier, aldus Dagblad van het Noorden. “Die gebruiken we vaak in de begeleiding van mensen met dementie of autisme, met wie het moeilijk is contact te leggen. Met robots praten zij veel makkelijker.” Maatje helpt ze ook de dag te structureren, maar vraagt ook hoe het met hun gaat. “Ze bouwen echt een relatie met de robot op.”

Zo menselijk mogelijk

De robot Pepper lijkt met een lengte van 1.20 meter al wat meer op een mens met armen en een onderstel op wielen. “Door de bescheiden omvang en grote ogen komt hij vriendelijk over. Dat is belangrijk als hij zijn opwachting maakt aan het bed of de stoel van ouderen of zieken, schrijft Dagblad van het Noorden, zodat ze niet het idee krijgen dat hij op hen neerkijkt.” Toch staat Pepper ver af van een humanoïde robot, die naar het evenbeeld van een mens is geschapen. Dat is een categorie apart waar in diverse labs druk aan wordt gewerkt. “Vanuit het perspectief van robotingenieurs is het ultieme doel een robot te ontwikkelen die zo menselijk mogelijk is”, aldus Holthöwer.