Seniorisme schadelijker dan je denkt

Ouderen worden vaak gezien als saai, traag en slechthorend. Dat is het stereotype beeld van mensen in de tweede helft van hun leven. Onderzoekers aan de Universiteit van Amsterdam introduceerden er een term voor: seniorisme. Onderzoek naar het fenomeen bleek hard nodig en de resultaten zijn verontrustend, aldus een artikel in Margriet.

Hoewel leeftijdsdiscriminatie bij wet verboden is, gebeurt het op grote schaal. Dr. Lotte Brinkhof, onderzoeker aan de faculteit Psychologie van de Universiteit van Amsterdam, promoveerde in 2024 op het onderwerp mentale veerkracht en de impact van stereotypen, vooroordelen en discriminatie op latere leeftijd. Zij en haar onderzoeksteam stelden vast dat het stereotype beeld over oudere mensen niet alleen invloed heeft op financiën en welzijn, maar ook op de gezondheid.

Grote gevolgen

Mogelijke gevolgen van seniorisme, aldus Brinkhof in Margriet: verkort levens, belemmert herstel, ontlokt een ongezonde levensstijl, vermindert de lichamelijke gezondheid, verslechtert de mentale gezondheid, versnelt cognitieve achteruitgang, verergert eenzaamheid en sociaal isolement, vermindert kwaliteit van leven en mentaal welbevinden, vermindert de zin van het leven

Patroon doorbreken

Veroudering wordt in de markt gezet als iets dat je koste wat het kost moet voorkomen in plaats van iets dat je kunt omarmen. De vraag is: hoe doorbreken we dit patroon? Volgens Brinkhof begint de verandering bij onszelf. ‘Toen ik als jonge twintiger met dit onderzoek begon, moest ik ook echt in de spiegel kijken. Ik betrapte me erop dat ik onbewust versimpeld en harder ging praten tegen mijn eigen opa en oma, puur omdat we dat als maatschappij zo hebben aangeleerd.’

Stoppen met versimpelen

‘Hoe de maatschappij denkt over ouder worden heeft invloed op de hele maatschappij en speelt daarin een enorme rol,’ concludeert Brinkhof in Margriet. We moeten stoppen met zaken ongevraagd te versimpelen en ouderen weer benaderen op basis van wie ze zijn, in plaats van op het geboortejaar in hun paspoort.